Rūleti i tusitusiga
Le auala e faʻaaogā ai e tusitala o tala le rūleti e tusi ai e uiga i tupe, o le fiu tele ma le avanoa.

Mai le The Gambler a Dostoevsky i le Klondike a Jack London ma le Casino Royale a Fleming, o le rūleti i tala fatu e uiga i le tagata taʻalo, ae lē o le uili. O tala sili e faʻamatala ai le sese, le vaivai ma le faiga mai totonu, i se saʻo e leʻi mafai lava e tamaʻi tusi o fuafuaga ona ausia.
Lablée, 1801
O le La Roulette, ou le Jour o se tala fatu e iai ai foʻi le faʻamatalaga atoa muamua o le taʻaloga: o potu o le Palais-Royal, o selouiliSeloO le potu lanu meamata e tasi e lē ufiufi e se peti tutusa le totogi, taseni pe koluma; o le puna lea o le tulaga lelei o le kasino. E taʻua foʻi: selo e tasi, 0.Faitau atoa → e lua, o le faʻatulagaga o le laulaumeafaigaluegaFaʻatulagaga o le laulauO le lisi numera e peti ai ua lolomi i luga o le laulau. E taʻua foʻi: laulau, ie felt, ie.Faitau atoa →, o le valaau a tagata tufatagataTagata tufa (croupier)O le tagata tufa i se laulau rūleti.Faitau atoa →. O le puna muamua lea mo le amataga o le rūleti, ae toetoe lava leai se tasi na faitauina o se tala fatu, ma atonu e talafeagai lena.
Dostoevsky, 1866
O le The Gambler na taʻu atu i aso e 26 ina ia faʻamaeʻa ai se konekarate ma totogi ai aitalafu o le taʻalo tupe na maua i Wiesbaden ma Homburg. O lē e faʻamatala le tala, o Alexei, o se faiaʻoga i se aiga Rusia i “Roulettenburg” na manumalo i se ʻoa tele i laulau ma leiloa, ma leiloa ai foʻi o ia lava, i le aluga o le tusi. O faʻamatalaga o laulau, o faiga e faʻaaogā e tagata taʻalo, o le mautinoa e tatau ona uma se faʻasologa, ma le auala e lagona ai le manumalo e pei o se malamalama, o le faʻamatalaga sili lea o le sese a le tagata taʻalo tupe i soʻo se gagana, na tusia toetoe limasefulu tausaga aʻo leʻi oʻo i le 26 uliulipetiUliuliO se peti tutusa le totogi i numera uliuli e 18. Farani: noir.Faitau atoa → ma se seneturi aʻo leʻi iai le tamaoaiga faʻaamio.
Bad Homburg ma kasino o taulaga vai vevelaLe Roulettenburg a Dostoevsky
Thackeray ma taulaga vai vevela
E iʻu le Vanity Fair ia Becky Sharp i laulau o se taulaga vai vevela i Siamani, ma o le mataupu o se ata manino o i latou na nonofo faʻataʻamilo i se uili rūleti i le vaitausaga 1840: o ē ua malaia, o ē faʻamoemoe, o ē ua fiu ma o tagata taʻalo faʻapolofesa. Na vaʻaia e Thackeray; sa i ala o tagata malaga Peretānia uma Baden-Baden. O le Smoke (1867) a Turgenev e faia i potu lava ia e tasi.

Jack London, 1912
O le “Shorty Dreams”, o se tala i le Smoke Bellew, o le tala fatu e tasi lea e saʻo ai se tagata taʻalo rūleti e manumalo, ona e lē faʻaaogā e le tagata taʻalo se faiga. O Smoke Bellew, o se tamāloa mai San Francisco ua avea ma tagata saʻili auro i Klondike, e nofo i lalo i se laulau rūleti i le fale inu Elkhorn i Dawson ma amata ona manumalo, i lea pō ma lea pō, 3,500 tālā i le taimi e tasi. Ua manatu lana paʻaga o Shorty atonu o loʻo miti o ia. O tagata taʻalo tupe o Dawson, o loʻo latou iloa mai “tagata atamamai i le matematika i kolisi” e na o le rūleti lava ia le faiga e tasi, e faʻatumu api i le taumafai e malamalama i ana peti ae leai se mea e maua, ona e suisui ma le loto e Smoke lana taʻalo, ma o le tasi taimi na faiaʻina ai i peti e fasefulu i le tapulaʻa sosoʻo ina ia faʻanenefu ai le ata.
O pule e toʻasefulu o taʻaloga o le taulaga e tuʻufaʻatasia se faletupe e 10,000 tālā i se potu i tua ma valaauliaina o ia e taʻalo faʻasaga i ai. Na ia gauia i se itula ma le afa. Ina ua feagai ma le faʻaitiitia o latou tapulaʻa i se sene po o le tapunia o laulau, na latou fesili pe fia na te faʻatau atu ai le faiga. Tolusefulu afe tālā, na ia fai mai ai, e tolu afe i tagata taʻitasi, e totogi i le efuefu auro, ma o le a ia folafola e lē toe taʻalo ai i Dawson. Na latou totogi. Ona ia faʻaali atu lea: pe a lafo le polomeafaigaluegaPoloO le polo laʻitiiti e lafo i le ala e faʻafeagai ma le rota. O polo faʻaonaponei e faia i le ivorine pe Teflon, 18–21 mm.Faitau atoa → aʻo faʻafeagai le 9 ma le tagata leoleo, e manumalo le 26; o le 11 faʻafeagai e aumaia ai le selo luaituaigaSelo luaO le potu 00 o le uili Amerika. O lona iai e siʻitia ai le tulaga lelei o le kasino mai le 2.70% i le 5.26%.Faitau atoa →; o le selo lua faʻafeagai e aumaia ai le 32. “E lē tupu i taimi uma, ae e masani ona tupu.” Ua taofi e Big Burke le uili, tilotilo i ai, tilotilo i le ogaumu i autafa o le laulau, ma upu leaga ai. Ua punou le uili ona o le vevela. E leʻi avea lava ma se faiga; o se uili faʻaituʻausuʻesuʻegaUili faʻaituʻauO se uili o ona faʻaletonu faʻaletino e sili atu ai le avanoa o nisi potu nai lo le 1/37. E seāseā, ma e na o le iloa pe a faʻamaumau le faitau afe o taʻamilo.Faitau atoa → ma se tamāloa na matauina.
Sa nofo London i Klondike i le taumālūlū o le 1897–98 ma sa iloa e ia fale inu. O le tala o se lesona atoa i le taʻalo e saili ai le tulaga lelei pe tusa ma le limasefulu tausaga aʻo leʻi oʻo ia Thorp: matau, tusi, peti i le vaegauiliVaegaO se pupuni sosoʻo o potu i luga o le uili, e ese mai se vaega i le faʻatulagaga o le laulau.Faitau atoa →, suisui le mamanu ina ia lē iloa e le kasino le mea o loʻo e vaʻaia, ma faʻatau atu aʻo leʻi siitia e i latou le laulau. Na faia e Joseph Jagger le mea moni i Monte Carlo pe tusa o le 1880; o le tala a London e sili atu ona malie ma o le lauga a tagata taʻalo tupe pe aiseā e lē aogā ai faiga e saʻo e pei o soʻo se mea i lenei upega tafaʻilagi.

Rūleti i Monte CarloTalafatu: O se fuafuaga rūleti e manumalo i taimi uma
Fleming, 1953
O le Casino Royale e tele lava o le baccarat. I le rūleti e peti Bond i tasenipetiTaseni1–12, 13–24 pe 25–36, e totogi 2:1.Faitau atoa → muamua e lua i le tapulaʻa maualuga o le laulau, e ufiufi ai le lua vaetolu o le faʻatulagaga o le laulau, ma i lena vaʻaiga e manumalo ai i taʻamilo e ono i le fitu; e faʻamatala e Fleming ia te ia e leai se fesoʻotaʻiga o taʻamilo taʻitasi ma le taʻamilo na muamua atu. O le “fuafuaga James Bond” e faʻatau atu i luga o le initaneti, o se faʻasalalauga i le 19–36, le laina e onopetiLaina e onoO numera e ono i laina sosoʻo e lua, e totogi 5:1. Farani: sixain.Faitau atoa → 13–18 ma le selo, e lē o iai i le tala, e lē o iai foʻi i soʻo se tusi a Fleming na matou siakiina; e lē iloa po o ai na muamua tuʻuina i ai le igoa o Bond. O peti uma e lua e tau 2.70% i se uili e selo e tasi. O loʻo i le vaega o Fuafuaga le matematika.

Tala moni
O le The Eudaemonic Pie (1985) a Thomas Bass e faʻamatala ai le tala o komepiuta i seevae, ma o le tusi sili lea i le fisiki o le rūleti mo se tagata faitau lautele. Na tusia e Richard Epstein ma Stewart Ethier le matematika mamafa. O le Beating the Wheel (1992) a Russell Barnhart e aoina ai le talafaʻasolopito o le taʻalo i uili faʻaituʻau. E leai se tasi na tusia se tusi faigofie ona faitau pe aiseā e lē aogā ai faiga, ona e ofi i se itulau e tasi, lea o loʻo i lenei upega tafaʻilagi.
Lablée. Ua faʻamatalaina le taʻaloga.
Pushkin. Le faiga o se valea (i le faro).
Thackeray. Le motu o tagata i kasino o taulaga vai vevela.
Dostoevsky. Le tagata taʻalo tupe sili ona atoatoa.
Le pese: “The Man Who Broke the Bank at Monte Carlo”.
London. E faʻatoʻilalo e Smoke se uili punou i Dawson ma faʻatau atu le “faiga”.
Fleming. E peti Bond i taseni e lua.
Bass; Barnhart. O tala moni o le faʻatoʻilaloina o le uili.
Ethier. Le matematika, atoatoa.
Mea e iloa e tala fatu
O le faiga o se auala e lagona ai le pule. O le manumalo e lagona e pei o se poto. O le faʻasologa e lē mafai ona faʻaauau e faʻaauau lava. O le tagata taʻalo e toʻatasi e manumalo moni o lē na maua se mea ua sese i le uili, ma e tatau ona faʻatau vave atu. O le laulau o le mea lea e faʻaali ai e se tagata o le tala po o ai o ia pe a lē o ia e pule i le iʻuga. E taʻua e le matematika ia mea lava ia i numera; ae na muamua ona taʻua e tusitala o tala.
Fesili
The Gambler. E puʻupuʻu ma o le mataupu atoa lea.
E latalata tele. O loʻo iai uma leiloa a Dostoevsky, lana tusitala vave (na ia faʻaipoipo i ai) ma le taulaga vai vevela.
Leai. I le Casino Royale e peti Bond i taseni e lua. O le faʻasalalauga i le 19–36, 13–18 ma le selo na tuʻuina i ai lona igoa mulimuli ane, e se isi tagata.
Ioe. O se uili punou po o se uili faʻasipa o le mea lava lea na faʻaaogā e Jagger i Monte Carlo, ma o loʻo faʻamatala e le vaega o le Fale suʻesuʻe le auala e iloa ai. O le tolusefulu afe tālā o le vaega fatu lea.
Sina mea malie

Na iloa e tusitala o tala. Ae e leʻi fesoasoani foʻi ia i latou.
Punaʻoa
- Lablée, J. La Roulette, ou le Jour.
- London, J. Smoke Bellew.
- Bass, T. A. The Eudaemonic Pie.
- Barnhart, R. T. Beating the Wheel.
- Kavanagh, T. M. Dice, Cards, Wheels: A Different History of French Culture.